Lojistik Nedir

LOJİSTİK NEDİR?

Lojistik; bir malzemenin ilk üreticiden son kullanıcıya kadar olan taşıma, antrepolama, gümrük işlemleri, ambalaj organizasyonu, ürünlerin dağıtımı gibi bütün olarak gelişen hizmetleri ifade etmektir. Bir başka deyiş ile lojistik demek; doğru ürünü, doğru yerde, doğru zamanda, doğru miktarda, doğru şekilde, doğru kalitede, rekabetçi bir fiyatla sağlamaktır. Dünyanın en büyük lojistik organizasyonu olan Tedarik Zinciri Uzmanları ) tanımıyla lojistik; “Müşterinin istekleri doğrultusunda hizmetler vermek üzere tüm ürünlerin ve ilgili bilgilerin başlangıç yerinden varış yerine kadar olan verimli bir biçimde taşınma ve depolanma için gerekli işlemlerin planlanması, uygulama ve kontrol süresidir. Bu tanıma içe doğru, dışa doğru, dahili ve harici hareketler dahildir.” Bu makaleden yola çıkarak çevrede gördüğümüz tüm ürünlerde lojistikten konuşmak  mümkündür; bakkaldan alınan yumurtaya (yağın depolanması lojistiğin bir hizmetidir), bayisinden alınan bir gazetede (gazetelerin tüm ülke çapındaki temsilçiliklere varması için yapılan iç taşımanın dağıtımı lojistiğin bir parçasıdır), mağazadan aldığınız pantolon (yurtdışındangelen pamuğun gümrükleme yapılmasınında lojistiğin bir parçası olduğu bilinmelidir)… Kısacası lojistik, yaşamımızin istisnasız her alanında yer alan son derece önemli bir unsurdur.

Lojistikte Dışarı Kaynak Kullanımı

Fiyat veya verimli olmak gibi çeşitli sebeplerden şirketlerin lojistik işlerinin hepsini veya bir kısmını bu konuda uzmanlaşmış firmalara vermeleridir. Örneğin yurtiçi ve yurtdışı nakliyelerde olan bir firma, kendisine ait bir tırı olmasını ve bu tır ile uluslararası karayolu nakliyesini gerçekleştirmek ister? Veya Türkiye’nin her şehrine aynı gün içinde dağıtım yapacak bir iç nakliye firmasına sahip olup bu firma ile iç dağıtım işlerini yapmak istemez mi? Bu sorunun cevabı ne olursa olsun, cevabı belli olan bir şey vardır ki, o da; her firmanın uluslararası deniz nakliyesini gerçekleştirebileceği bir gemisinin olamayacağı, yine aynı şekilde, her firmanın Türkiye’nin her şehrine aynı gün içinde dağıtım yapacak bir iç nakliye firmasına sahip olamayacağıdır. İşte böyle bir durumda sadece istek değil, aynı zamanda maliyet ve verimliik gibi nedenlerden dolayı firmalar lojistik faaliyetlerinin bir kısmını veya tamamını, konusunda uzmanlaşmış firmalara devretmekte ve bunun adına da “lojistikte dış kaynak kullanımı” denmektedir. Bu şekilde hareket eden bir firma, kendi esas işine konsantre olarak şirket içi verimliliği de arttırmaktadır.

3 PL (Üçüncü Parti Lojistik)

Lojistikte dış kaynak kullanımındaki sürece verilen isme “4PL” denilir. Bu kavramı biraz daha anlaşılır hale getirmek için niçin 3 sayısının kullanıldığını ifade etmekte fayda var: Burada birinci olan gönderici, ikinci olan alıcı, üçüncü olan ise her iki firma arasında köprü vazifesi gören konusinda uzmanlaşmış lojistik firmasıdır. İşte maliyet ve verimlilik gibi nedenlerle lojistik işinin bir kısmının veya tamamının devredildiği yer üçüncü şirkettir ve bu nedenle ismi 3PL’dir. Mesela gönderici X firması, alıcı Y firmasıdır. X firmasının Y firmasına göndereceği ürünlerin nakliyesini Z firması yapıyordur. Burada bahsi geçen Z firması, X ve Y firmalarının haricinde üçüncü bir firmadır ve bu sebeple bu işlemde 3 PL’in varlığından söz edilir.

LLP (Lead Logistics Provider)

Az önce tanımını yapmış olduğumuz 3PL’in bir sonraki aşamasına verilen isimdir. Konuya bir örnek ile kısaca değinmek gerekirse; bir şirket dış ticaret departmanındaki bir çalışanı tarafından nakliye ve depolama gibi işlerini üçüncü bir şirkete devrediyorsa buna 3PL, bu işleri yapan firmanın çalışan veya çalışanlarını kendi bünyesine katarak bütün lojistik süreçleri bu kişi veya kişilere yaptırıyorsa LLP denilir. Bir başka tanımla LLP, az önce 3 PL’de verilen örnekte yer alan Z firmasınınçalışan veya çalışanlarını, X firmasının kendi bünyesine katarak lojistik işlemleri yaptırmasıdır.

Tedarik  Zinciri Nasıl Yönetilir

Lojistikte yer alan sürecin, bütün şirket aktivitelerini kapsayacak şekilde organize edilerek daha ileri aşamalara götürülmesine tedarik zinciri yönetimi denir. Bir diğer deyişle, tedarik zinciri yönetimi; lojistiği içine alan daha geniş bir kavram olup, esas itibariyle lojistiğin şirketin diğer süreçleriyle olan ilişkilerini koordine eden bir süreçtir. “Tedarik Zinciri, bir ürünün hammadde olarak var oluşundan malın tüketiciye ulaştırılmasından sonraki faaliyetlerine kadar hareket ettiği zincirdeki tedarikçi, imalatçı, nakliye, depolama, satış, satış sonrası hizmet dâhil tüm firmaları kapsar. Bu zincirdeki işleyişin, bağımlılık anlayışı içerisinde ve ilişki yönetimiyle düzenlenmesi Tedarik Zinciri Yönetimi adını alır”.

Return Lojistik (Geri Dönüş Lojistiği)

Lojistiği; bir hammaddenin ürün hale getirilip nihai tüketiciye kadar olan ulaşım süreci olarak tanımlayacak olursak, geri dönüş lojistiğini de; bu sürecin tam aksine doğru işleyen bir aktiviteler bütünü olarak görebiliriz. Geri dönüş lojistiği, “Hasarlı, defolu ve ömrünü tamamlamış ürünlerin tamir, bakım, ayrıştırma veya yok etme amacıyla tedarik zinciri içerisinde aksi yönde hareket etmesidir.”  Belediyelerin cam şişeleri, plastik malzemeleri apartmanların önündeki çöp konteynerlerinden alıp, çöp atık tesislerine toplamaları ve geri dönüşüm yerlerine göndererek yeniden işlenip kullanılabilir hale getirmelerine; tamir edilemeyecek durumda bozuk veya defolu olan bir ürünün nihai tüketiciden alınarak gerekli ayrıştırmadan sonra ilk nokta olan hammadde işleme tesisine kadar yönlendirilmesine geri dönüş lojistiği denir

lojistik bölümü okumak ve bu alanda kendini geliştirmek için zor bir süreçten geçmek gerekmektedir lojistik nedir ne değildir dersek ? Lojistik; bir ürünün ilk üreticiden  tüketiciye kadar olan taşıma, ambar, gümrükleme, paketleme, dağıtım gibi tüm işlemleri ifade eder. Bir başka deyimle lojistik; doğru ürünü, istenilen yerde, tam zamanda, eksiksiz bir şekilde ve hasarsız olarak kaliteli ve  rekabetçi  navlunlarla hizmet vermeye lojistik denir.

Tedarik zincirinde “atak olmak” (agility) kavramı, en son müşterinin isteklerinin anlaşılabilmesi ve isteklere cevap verilebilmesi olarak anlaşılabilir. Bilgi teknolojilerinde son zamanlarda gelişmeler şirketlerin müşterilerin nakliye taleplerini çok açık bir bir biçimde anlamalarına sebep olmaktadır. Müşterilerin isteklerini daha fazla anladıkça bu çok değişken ve farklı isteklerin ne şekilde karşılanacağı da zorluk ifade etmektedir.  Tedarik zincirinde çevik olmak tedarik zincirindeki değişik iş alanlarının beraberlik içerisinde çalışmasıda sebebiyet verir. Tedarik zincirindeki tüm çalışanlar son teslim alan kişinin memnuniyeti için ürüne veya hizmete bir değer katarlar. Birbirlerinin işlerini daha kolay hale getiren bir ağ sisteminde ise partnerler müşteri memnuniyetini artırabilirler.