CMR Sigortası Nedir?
CMR sigortası, uluslararası karayolu taşımasında taşıyıcının yüke karşı hukuki sorumluluğunu güvence altına alan bir sorumluluk sigortasıdır. Primi taşıyıcı öder, teminat CMR Konvansiyonu hükümleriyle sınırlıdır ve tazminat üst sınırı yükün brüt kilosu başına 8,33 SDR’dir. Malın kendi değerini değil, CMR kapsamında taşıyıcının sorumluluğunu karşılar.
Bu ayrım pratikte çok önemli. Yükünüzün fatura değeri kilo başına 8,33 SDR karşılığının üzerindeyse, CMR poliçesi zararın tamamını karşılamaz. Malın gerçek değeri üzerinden korunmak isteyen gönderici ayrıca nakliyat emtia sigortası yaptırıyor.
CMR Sigortası Neyi Kapsıyor?
Taşıyıcının sorumluluğu, yükü teslim aldığı andan alıcıya teslim ettiği ana kadar sürüyor. Bu süre içinde yükün kaybolması, hasar görmesi veya gecikmeli teslim edilmesi durumunda taşıyıcı sorumlu tutuluyor.
Sorumluluk yalnızca taşıyıcının kendi kusuruyla sınırlı değil. Taşıma sırasında çalıştırdığı personelin ve hizmetinden yararlandığı diğer tarafların kusuru da taşıyıcıya yükleniyor. Gecikmeden doğan zararlarda ise tazminat navlun bedeliyle sınırlı kalıyor.
CMR Hangi Taşımalarda Geçerli?
Bir taşımanın CMR kapsamına girmesi için şu şartların birlikte bulunması gerekiyor:
- Taşıma karayoluyla ve ücret karşılığında yapılıyor olmalı
- Yükleme yeri ile teslim yeri farklı ülkelerde bulunmalı
- Bu iki ülkeden en az biri CMR Konvansiyonu’na taraf olmalı
- Taşınan şey eşya niteliğinde olmalı
- Taraflar arasında yazılı veya sözlü bir taşıma sözleşmesi bulunmalı
Türkiye CMR’ye taraf ülkeler arasında. Bu nedenle Türkiye çıkışlı ve Türkiye varışlı uluslararası karayolu taşımalarının büyük bölümü konvansiyon kapsamında yürüyor. Hattın genel işleyişi için karayolu nakliye sayfamıza bakabilirsiniz.
CMR Sigortası ile Emtia Sigortası Farkı
| Karşılaştırma | CMR sigortası | Nakliyat emtia sigortası |
|---|---|---|
| Kimi korur | Taşıyıcıyı | Yük sahibini |
| Primi kim öder | Taşıyıcı firma | Gönderici veya alıcı |
| Neyi karşılar | CMR kapsamında taşıyıcının sorumluluğunu | Malın kendi değerini |
| Tazminat sınırı | Brüt kilo başına 8,33 SDR | Poliçede yazan sigorta bedeli |
| Sorumluluk doğmazsa | CMR kapsamında tazminat ödenmez | Poliçe şartlarına göre ödeme yapılabilir |
Tabloyu tek cümleye indirirsek: CMR taşıyıcının sorumluluğunu, emtia sigortası malın kendisini korur. İkisi birbirinin alternatifi değil, farklı riskleri kapatıyor.
Tazminat Nasıl Hesaplanıyor?
Hesap, hasar gören yükün brüt ağırlığı üzerinden yapılıyor. Kilo başına 8,33 SDR’lik limit, uygulanacak kurallara göre ilgili tarihte ulusal para birimine çevriliyor.
Örnek: 800 kg brüt ağırlıkta bir yük tamamen zayi olduğunda üst sınır 800 × 8,33 = 6.664 SDR olarak çıkıyor. Yükün fatura değeri bu tutarın üzerindeyse aradaki fark CMR poliçesinden karşılanmıyor. Yüksek değerli, düşük ağırlıklı yüklerde bu fark ciddi rakamlara ulaşabiliyor.
CMR Sigortasının Karşılamadığı Durumlar
Taşıyıcının sorumluluğu her koşulda doğmuyor. Konvansiyon, zararın şu sebeplerden kaynaklandığı hallerde taşıyıcıyı sorumluluktan kurtarıyor:
- Göndericinin kusuru veya verdiği hatalı talimat
- Yükün kendi yapısından kaynaklanan bozulma, kırılma, akma
- Ambalajın yetersiz veya uygunsuz olması
- Yükleme ve istifin gönderici tarafından yapılmış olması
- Taşıyıcının önlemesi mümkün olmayan haller
Taşıyıcının sorumluluktan kurtulabilmesi için CMR’de öngörülen şartların oluştuğunu ortaya koyması gerekiyor. Uyuşmazlıkta CMR belgesindeki kayıtlar ve teslim anındaki tespitler belirleyici oluyor.
Şah Global Lojistik’te Sigorta
Uluslararası taşımalarımız CMR taşıyıcı sorumluluk poliçesi kapsamında yürüyor. Yükün fatura değeri kilo başına düşen limitin üzerindeyse, talebiniz üzerine ayrıca nakliyat emtia sigortası düzenletiyoruz. Bu poliçe zorunlu değil, yükün değerine göre tercih ediliyor.
Hangi poliçenin yükünüze uygun düştüğünü yükleme öncesinde konuşuyoruz. Kıymetli, kırılgan veya hacme göre hafif yüklerde bu konuşma sonradan çıkacak sorunun önüne geçiyor. Taşıdığımız ülkelerin listesi için nakliye yaptığımız ülkeler sayfasına bakabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
CMR sigortası zorunlu mu?
Karayolu Taşıma Yönetmeliği kapsamında uluslararası eşya taşımacılığı yetki belgesi bulunan firmalar için taşıyıcı sorumluluk sigortası aranıyor. Yük sahibi açısından ise ayrıca emtia sigortası yaptırmak zorunlu değil, tercihe bağlı.
CMR sigortasının primini kim öder?
Taşıyıcı firma öder. Yük sahibinden ayrıca prim alınmaz.
CMR tazminat limiti ne kadar?
Yükün brüt kilosu başına 8,33 SDR. Gecikme zararlarında tazminat navlun bedelini aşmıyor.
SDR nedir?
Uluslararası Para Fonu’nun hesap birimi. Kuru günlük değiştiği için 8,33 SDR’lik limitin ulusal para karşılığı, uygulanacak kurallara göre belirlenen tarihteki kur üzerinden hesaplanıyor.
Yükümün değeri limitin üzerindeyse ne yapmalıyım?
Malın gerçek değerini daha geniş kapsamda korumak için ayrıca nakliyat emtia sigortası değerlendirilebilir. Bu poliçe malın fatura değeri üzerinden düzenleniyor ve CMR limitinden bağımsız çalışıyor.
CMR belgesi ile CMR sigortası aynı şey mi?
Değil. CMR belgesi taşıma sözleşmesini ve yükün teslim alındığını gösteren taşıma senedidir. CMR sigortası ise taşıyıcının sorumluluğunu güvenceye alan poliçedir.
Hasar durumunda ne yapılıyor?
Hasar teslim anında CMR belgesine kaydediliyor, tutanak tutuluyor ve sigortacıya bildiriliyor. Görünmeyen hasarlarda bildirim için süre sınırı bulunduğundan teslimden hemen sonra kontrol önem taşıyor.
Yurt içi taşımada CMR geçerli mi?
Geçerli değil. CMR yalnızca yükleme ve teslim yerleri farklı ülkelerde olan uluslararası karayolu taşımalarını kapsıyor.
Yükünüz İçin Doğru Sigortayı Konuşalım
Yükün cinsini, brüt ağırlığını ve fatura değerini iletin, CMR limitinin yeterli olup olmadığını birlikte değerlendirelim.
Telefon: 0212 631 02 01 | E-posta: bilgi@sahlojistik.comWhatsApp’tan Yazın
